1 Niedziela Wielkiego Postu

W pierwszą niedzielę Wielkiego Postu Kościół podaje nam program pracy nad odnowieniem życia chrześcijańskiego. W Wielkim Poście mamy wszcząć walkę ze skutkami grzechu pierworodnego w naszej duszy. W ewangelii staje przed nami Chrystus — nowy Adam pokonujący szatana. Zwycięstwo Chrystusa nad potrójną pokusą jest zapowiedzią ostatecznego triumfu nad «księciem tego świata», który Zbawiciel odniesie na krzyżu. Walka i zwycięstwo Głowy Mistycznego Ciała przedłuża się w nas. Chrystus bowiem wysłużył nam łaskę do przezwyciężania naszej pychy, zmysłowości i chciwości. Tkwiącym w nas skłonnościom do grzechu mamy przeciwstawić modlitwę, post i jałmużnę. W lekcji św. Paweł upomina, abyśmy nie zmarnowali łaski, którą Pan Bóg daje szczególnie hojnie w tym świętym czasie. Naszą ufność w łaskę Bożą wyrażamy słowami psalmu 90, który znany jest jako pieśń Kto się w opiekę.

Suplement: Komentarz do Ewangelii na 1 niedzielę Wielkiego Postu

Introit

Introitus

Ps 90:15; 90:16
Będzie mnie wzywał, a Ja go wysłucham. Wyzwolę go i obdarze sławą, nasycę go długimi dniami.
Ps 90:1
Kto się w opiekę oddał Najwyższemu, pod osłoną Boga niebios bezpiecznie przebywa.
Chwała Ojcu…
Będzie mnie wzywał, a Ja go wysłucham. Wyzwolę go i obdarze sławą, nasycę go długimi dniami.

Ps 90:15; 90:16
Invocábit me, et ego exáudiam eum: erípiam eum, et glorificábo eum: longitúdine diérum adimplébo eum.
Ps 90:1
Qui hábitat in adjutório Altíssimi, in protectióne Dei cœli commorábitur.
Glória Patri…
Invocábit me, et ego exáudiam eum: erípiam eum, et glorificábo eum: longitúdine diérum adimplébo eum.

Kolekta

Oratio

Boże, który co roku oczyszczasz swój Kościół przez czterdziestodniowy post, spraw, aby rodzina Twoja wykorzystała przez dobre uczynki łaskę, którą stara się otrzymać poszcząc.
Przez Pana…

Deus, qui Ecclésiam tuam ánnua quadragesimáli observatióne puríficas: præsta famíliæ tuæ; ut, quod a te obtinére abstinéndo nítitur, hoc bonis opéribus exsequátur.
Per Dominum…

Lekcja

Lectio

Czytanie z Listu świętego Pawła Apostoła do Koryntian.
2 Kor 6:1-10
Bracia: Napominamy was, abyście nadaremno łaski Bożej nie otrzymywali. Albowiem mówi On: «W czasie sprzyjającym wysłuchałem cię. A w dzień zbawienia wspomogłem cię». Oto teraz czas pożądany, oto teraz dzień zbawienia. Nie dajemy w niczym nikomu zgorszenia, aby nie ganiono posługi naszej.
Ale we wszystkim okazujemy się jako sługi Boże w wielkiej cierpliwości, w utrapieniach, w potrzebach, w uciskach, w chłostach, w więzieniach, w rozruchach, w pracach, w czuwaniu i w postach. W czystości, umiejętności, pobłażliwości, w łagodności, w Duchu Świętym, w miłości nieobłudnej w mówieniu prawdy, w mocy Bożej, przez oręż sprawiedliwości na prawo i na lewo, w chwale i w hańbie, w zniesławieniu i dobrej sławie. Niby zwodziciele, a prawdomówni, niby tajemniczy, a dobrze znani, niby umierający, a oto żyjemy, niby karani, a nie uśmierceni, niby smutni, a zawsze weseli, niby ubodzy, a wzbogacający wielu, niby nic nie mający, a posiadający wszystko.

Léctio Epístolæ beáti Pauli Apóstoli ad Corínthios
2 Cor 6:1-10.
Fratres: Exhortámur vos, ne in vácuum grátiam Dei recipiátis. Ait enim: Témpore accépto exaudívi te, et in die salútis adjúvi te. Ecce, nunc tempus acceptábile, ecce, nunc dies salútis. Némini dantes ullam offensiónem, ut non vituperétur ministérium nostrum: sed in ómnibus exhibeámus nosmetípsos sicut Dei minístros, in multa patiéntia, in tribulatiónibus, in necessitátibus, in angústiis, in plagis, in carcéribus, in seditiónibus, in labóribus, in vigíliis, in jejúniis, in castitáte, in sciéntia, in longanimitáte, in suavitáte, in Spíritu Sancto, in caritáte non ficta, in verbo veritátis, in virtúte Dei, per arma justítiæ a dextris et a sinístris: per glóriam et ignobilitátem: per infámiam et bonam famam: ut seductóres et veráces: sicut qui ignóti et cógniti: quasi moriéntes et ecce, vívimus: ut castigáti et non mortificáti: quasi tristes, semper autem gaudéntes: sicut egéntes, multos autem locupletántes: tamquam nihil habéntes et ómnia possidéntes.

Graduał

Graduale

Ps 90,11-12
Swoim Aniołom Bóg dał rozkaz o tobie, aby cię strzegli na wszystkich twych drogach.
℣. Na rękach swoich będą cię nosili, abyś nie uraził swej stopy o kamień.

Traktus.
Ps 90:1-7; 90:11-16
Kto się w opiekę oddał Najwyższemu, pod osłoną Boga niebios bezpiecznie przebywa.
℣. Rzecze Panu: «Ucieczko moja i warownio moja, mój Boże, któremu ufam».
℣. Bo On sam wyzwoli mię z sideł łowców i od złośliwej zarazy.
℣. Okryje cię swymi piórami i pod skrzydła Jego się schronisz.
℣. Jego wierność to puklerz i tarcza, nie ulękniesz się strachu nocnego.
℣. Ni strzały za dnia lecącej, ani zarazy, co błąka się w mroku, ni zagłady niszczącej w południe.
℣. A choćby tysiąc padł u twego boku, a dziesięć tysięcy po prawicy twojej, do ciebie się nie przybliży.
℣. Bo swoim Aniołom dał rozkaz o tobie, aby cię strzegli na wszystkich twych drogach.
℣. Na rękach swoich będą cię nosili, abyś nie uraził swej stopy o kamień.
℣. Będziesz stąpał po wężach i żmijach, a lwa i smoka podepczesz.
℣. «Ja go wybawię, bo przylgnął do mnie, osłonię go, bo poznał me imię.
℣. Będzie mnie wzywał, a Ja go wysłucham i będę z nim w utrapieniu.
℣. Wyzwolę go i obdarzę sławą. Długimi dniami go nasycę i ukażę mu moje zbawienie».

Ps 90,11-12
Angelis suis Deus mandávit de te, ut custódiant te in ómnibus viis tuis.
℣. In mánibus portábunt te, ne umquam offéndas ad lápidem pedem tuum.

Tractus
Ps 90:1-7; 90:11-16
Qui hábitat in adjutório Altíssimi, in protectióne Dei cœli commorántur.
℣. Dicet Dómino: Suscéptor meus es tu et refúgium meum: Deus meus, sperábo in eum.
℣. Quóniam ipse liberávit me de láqueo venántium et a verbo áspero.
℣. Scápulis suis obumbrábit tibi, et sub pennis ejus sperábis.
℣. Scuto circúmdabit te véritas ejus: non timébis a timóre noctúrno.
℣. A sagítta volánte per diem, a negótio perambulánte in ténebris, a ruína et dæmónio meridiáno.
℣. Cadent a látere tuo mille, et decem mília a dextris tuis: tibi autem non appropinquábit.
℣. Quóniam Angelis suis mandávit de te, ut custódiant te in ómnibus viis tuis.
℣. In mánibus portábunt te, ne umquam offéndas ad lápidem pedem tuum,
℣. Super áspidem et basilíscum ambulábis, et conculcábis leónem et dracónem.
℣. Quóniam in me sperávit, liberábo eum: prótegam eum, quóniam cognóvit nomen meum,
℣. Invocábit me, et ego exáudiam eum: cum ipso sum in tribulatióne,
℣. Erípiam eum et glorificábo eum: longitúdine diérum adimplébo eum, et osténdam illi salutáre meum.

Ewangelia

Evangelium

Ciąg dalszy ☩ Ewangelii świętej według Mateusza.
Mt 4:1-11
«Wypadało, aby Chrystus zatriumfował nad naszymi pokusami, podobnie jak później pokonał swoją śmiercią śmierć naszą» (św. Grzegorz).
Onego czasu: Jezus zawiedziony był na pustynię od Ducha, aby był kuszony przez szatana. A gdy pościł czterdzieści dni i czterdzieści nocy, potem łaknął. I przystąpiwszy kusiciel rzekł Mu: «Jeśli jesteś Synem Bożym, rzecz, aby te kamienie chlebem się stały». On zaś odpowiadając rzekł: «Napisane jest: Nie samym chlebem żyje człowiek, ale wszelkim słowem, które pochodzi z ust Bożych».
Wtedy wziął Go diabeł do miasta świętego i postawił na szczycie świątyni i powiedział Mu: «Jeśli jesteś Synem Bożym, rzuć się na dół; albowiem napisane jest, iż Aniołom swoim rozkaże o tobie, a oni na rękach cię poniosą, abyś snadź nie zranił o kamień nogi swojej». A Jezus odrzekł: «Powiedziane jest również: Nie będziesz kusił Pana Boga twego».
Znowu wziął Go diabeł na górę wysoką bardzo i ukazał Mu wszystkie królestwa świata i wspaniałość ich, i rzekł Mu: «To wszystko oddam tobie, jeśli upadłszy złożysz mi pokłon». Tedy mu rzekł Jezus: «Idź precz, szatanie, albowiem napisane jest: Panu Bogu twojemu kłaniać się będziesz i jemu samemu służyć będziesz».
Wówczas opuścił Go diabeł, a oto Aniołowie przystąpili i służyli Jemu.

Sequéntia ☩ sancti Evangélii secúndum Matthǽum
Matt 4:1-11
In illo témpore: Ductus est Jesus in desértum a Spíritu, ut tentarétur a diábolo. Et cum jejunásset quadragínta diébus et quadragínta nóctibus, postea esúriit. Et accédens tentátor, dixit ei: Si Fílius Dei es, dic, ut lápides isti panes fiant. Qui respóndens, dixit: Scriptum est: Non in solo pane vivit homo, sed in omni verbo, quod procédit de ore Dei. Tunc assúmpsit eum diábolus in sanctam civitátem, et státuit eum super pinnáculum templi, et dixit ei: Si Fílius Dei es, mitte te deórsum. Scriptum est enim: Quia Angelis suis mandávit de te, et in mánibus tollent te, ne forte offéndas ad lápidem pedem tuum. Ait illi Jesus: Rursum scriptum est: Non tentábis Dóminum, Deum tuum. Iterum assúmpsit eum diábolus in montem excélsum valde: et ostendit ei ómnia regna mundi et glóriam eórum, et dixit ei: Hæc ómnia tibi dabo, si cadens adoráveris me. Tunc dicit ei Jesus: Vade, Sátana; scriptum est enim: Dóminum, Deum tuum, adorábis, et illi soli sérvies. Tunc relíquit eum diábolus: et ecce, Angeli accessérunt et ministrábant ei.

Antyfona na Ofiarowanie

Offertorium

Ps 90:4-5
Piórami swymi Pan cię okryje i pod skrzydła Jego się schronisz, wierność Jego za tarczę ci stanie.

Ps 90:4-5
Scápulis suis obumbrábit tibi Dóminus, et sub pennis ejus sperábis: scuto circúmdabit te véritas ejus.

Sekreta

Secreta

Składamy Ci, Panie, uroczystą ofiarę na rozpoczęcie czterdziestodniowego postu i błagamy, abyśmy ujmując pożywienia ciału, powstrzymali się również od zgubnych rozkoszy.
Przez Pana…

Sacrifícium quadragesimális inítii sollémniter immolámus, te, Dómine, deprecántes: ut, cum epulárum restrictióne carnálium, a noxiis quoque voluptátibus lemperémus.
Per Dominum…

Prefacja

Prefatio

Prefacja Wielkopostna
Zaprawdę godne to i sprawiedliwe, słuszne i zbawienne, abyśmy zawsze i wszędzie Tobie składali dziękczynienie, Panie, Ojcze święty, wszechmogący, wieczny Boże:
Ty przez post ciała uśmierzasz wady, podnosisz ducha, udzielasz cnoty i nagrody, przez Chrystusa, Pana naszego.
Przez Niego majestat Twój chwalą Aniołowie, uwielbiają Państwa, z lękiem czczą Potęgi. A wspólnie z nimi w radosnym uniesieniu sławią Niebiosa, Moce niebieskie i błogosławieni Serafini. Z nimi to, prosimy, dozwól i naszym głosom wołać w pokornym uwielbieniu:

de Quadragesima
Vere dignum et justum est, æquum et salutáre, nos tibi semper, et ubíque grátias agere: Dómine, sancte Pater, omnípotens ætérne Deus: Qui corporáli ieiúnio vítia cómprimis, mentem élevas, virtútem largíris et prǽmia: per Christum Dóminum nostrum. Per quem maiestátem tuam laudant Angeli, adórant Dominatiónes, tremunt Potestátes. Cæli cælorúmque Virtútes, ac beáta Séraphim, sócia exsultatióne concélebrant. Cum quibus et nostras voces, ut admitti iúbeas, deprecámur, súpplici confessióne dicentes:

Antyfona na Komunię

Communio

Ps 90:4-5
Piórami swymi Pan cię okryje i pod skrzydła Jego się schronisz, wierność Jego za tarczę ci stanie.

Ps 90:4-5
Scápulis suis obumbrábit tibi Dóminus, et sub pennis ejus sperábis: scuto circúmdabit te véritas ejus.

Pokomunia

Postcommunio

Niech nas odrodzi, o Panie, święta uczta, na której pożywamy Twój Sakrament, i po oczyszczeniu ze starej przewiny, niech nam da udział w tajemnicy zbawienia.
Przez Pana…

Qui nos, Dómine, sacraménti libátio sancta restáuret: et a vetustáte purgátos, in mystérii salutáris fáciat transíre consórtium.
Per Dominum…


☩ A. M. D. G. ☩
v4.3.1